ТАҒДЫРЛЫ ТҰЛҒА

nazirНәзір – энциклопедиялық білім иесі академик Р.Бердібай. 

Өткен ғасырдың басында қазақ сахарасынан шыққан сауатты да саңлақ тұлғалардың өмірі мен қызметі бүгінгі өскелең ұрпақ үшін үлгі-өнеге ғана емес, тұтастай бір тәрбие мектебі. Халқымыздың әлемдік өркениетке есік ашуына жол нұсқаған осындай біртуар азаматтардың шоғырында айтулы мемлекет және қоғам қайраткері, қазақтан шыққан тұңғыш дипломат Нәзір Төреқұловтың орны ерекше.

Тәуелсіздік туын көтерген  еліміз өз басынан не өткергенін білмейтін мәңгүртке ұқсамауы үшін өзінің өткен жолының бұралаңдарын, халықтың басына душар болған азап пен қорлықтың түп-тамырын білулері парыз. Бұл бағытта бізге халық үшін қабырғасы қайысып еңбек еткен, сондай әрекеттері Мәскеу билеушілеріне ұнамай, өмірлері ерте қиылып кеткен Алаш азаматтарының өнегесі таудай тірек бола алады. Солардың бірі ғана емес, бірегейлерінің қатарында болған мемлекет қайраткері, көпқырлы дарындылығымен артына құнды мұра қалдырған Нәзір Төреқұлұлы.

Нәзір Төреқұлұлының қазақ тарихында орны үлкен, еңбегі зор. Ол тәуелсіздік жолындағы күреске аянбай қатысқан жалынды – патриот, қарашаның қамын жеген – демократ,  шындық үшін күрескен – гуманист.

Ол – 1916 жылғы ұлт-азаттық көтерілісін тарих сахнасына әкелген жаңа буын ұлт қайраткерлерінің бірі һәм бірегейі. Оның рухани жан әлемі халықтық салт-дәстүрден, ақындық өнерінен барынша мол нәр тартқанына тәнті етеді. Орталық Үкімет пен қалың бұхара арасын байланыстыратын баспасөз құралы болу керегін ол ерте бастан жақсы білген.

Подробнее: ТАҒДЫРЛЫ ТҰЛҒА

 

Ұлт әскері -Кеңес қорғаны болсын!

Биыл алаш қайраткері Мыржақып Дулатұлының туғанына 130 жыл толуына орай 1924 жылы Ташкент қаласында шығып тұрған «Ақ жол» газетінің №386 жарық көрген мақаласын оқырмандарға ұсынамыз

Ұлт әскері -Кеңес қорғаны болсын!

Россиялық Одақтас мемлекеттердің әскерлік кеңесі Түркістан республикасында ұлт әскерін құру туралы қарар шығарып, Түркістан фронтының әскерлік төңкеріс кеңесі жанында ұлт әскерлік бөлімі ашылсын деп бұйрық жіберді.

Әскер бастықтарын даярлау үшін алдымен командирлер курсы ашылмақшы.

Подробнее: Ұлт әскері -Кеңес қорғаны болсын!

 

Н. Төреқұлов

ОҚО саяси қуғын-сүргін құрбандары мұражайының қорында Мемлекет және

қоғам қайраткері, дипломат, журналист, аудармашы, публицист Н. Төреқұловтың өз қолымен салған суреттері жинағының түп нұсқасы сақталған. Бұл суреттерді ақ қағазға қара майлы карандашпен салған. Өлшемдері 21 х 29 см. Н. Төреқұловтың өте шебер орындалған, бұл құнды еңбектері Н.Төреқұловтың және бір қырын айқындай түсті.

 

Подробнее: Н. Төреқұлов

 

Ахмет Байтұрсынұлының «Маса» жинағы

masa_01

ОҚО саяси қуғын-сүргін құрбандары мұражайының қорында Ұлт ұстазы Ахмет Байтұрсновтың «Маса» атты өлеңдер жинағының төте араб жазуымен жазылған нұсқасы сақталған.

Бұл 1922 жылы Татарстанның Қазан қаласында 3 рет жарық көрген нұсқасы. Жинақ 87 беттен тұрады.

Ахмет Байтұрсыновтың өлеңдер топтамасы «Маса» деген атпен алғаш Орынборда 1911 жылы басылған. Жинаққа қойған атына ол едәуір ой, салмақты жүк артқан деуге болады.

Ызыңдап, ұшқан мынау біздің маса,
Сап-сары, аяқтары ұзын маса.
Өзіңе біткен түсі өзгерілмес,
Дегенмен, қара яки қызыл маса.
Үстінде ұйықтағанның айнала ұшып,
Қаққы жеп қанаттары бұзылғанша.
Ұйқысын аз да болса бөлмес пе екен,
Қоймастан құлағына ызыңдаса?

Осы жолдардан «ызыңдап, ұшқан мынау біздің маса» — сергектікті, қозғалыс күйді, серпіліс пен ізденісті сәулелейтін астарлы бейне екені көрінеді. Ол «үстінде ұйықтағанның айнала ұшып», қоғамның енжар, жалқау, ұйқыдағы күйден оянуына қызмет етеді. Осы ағартушылық ойды ақын басқа да шығармаларында әрі қарай дамыта түседі.

Подробнее: Ахмет Байтұрсынұлының «Маса» жинағы

 

Жұмабек Қыстаубаевтың қолжазба өлеңдер

ОҚО саяси қуғын-сүргін құрбандары мұражайының қорында ұстазы Жұмабек Қыстаубаевтың қол жазба өлеңдер жинағы жазылған нұсқасы сақталған.

Жұмабек Қыстаубаев 1904 жылы Түлкібас ауданы, Сарыбұлақ елді мекенде дүниеге келді.

1921 жылы Жұмабек Қыстаубаев Манкенттегі өз бастығы, полковник Колосовскиийдің үйін мектепке айналдырып, сонымен қатар Манкенттте Абай атымен аталатын бастауыш мектеп салдыра бастайды.

Подробнее: Жұмабек Қыстаубаевтың қолжазба өлеңдер

 

JPAGE_CURRENT_OF_TOTAL

«БіріншіАлдындағы123КелесіСоңғы»

Сайт бойынша iздестiру

Интерактивті сұрақ

Сiз қалай бiз ұйымның жұмысының нәтижелерi бағалайсыңыз?
 

Авторизациялау